| version 1.36, 2007/05/14 15:24:40 |
version 1.37, 2007/05/17 10:58:13 |
| |
| <s id="s.011162">Nam A vocatur ver&longs;a, & L centrum <lb/>hiperbolis. </s> | <s id="s.011162">Nam A vocatur ver&longs;a, & L centrum <lb/>hiperbolis. </s> |
| </p> | </p> |
| <p type="main"> | <p type="main"> |
| <s id="s.011163">Sunt autem hyperboli tria maximè præ­</s> | <s id="s.011163">Sunt autem hyperboli tria maximè præ­<arrow.to.target n="marg1530"/><lb/>cipua, quorum primum e&longs;t, quòd in quaque <lb/>illius parte circumferentiæ duo puncta &longs;u­<lb/>mantur, à quibus binæ, & binæ ad non tan­<lb/>gentes rectæ lineæ deducantur mutuò inter <lb/>&longs;e æquidi&longs;tantes, rectangula, contecta ab his <lb/>lineis, quæ ab imo eueniunt, atque ab his <lb/>quæ ab aliis punctis inuicem æqualia erunt. <lb/><arrow.to.target n="marg1531"/><lb/>Secundum e&longs;t, quòd inuenire contingit duas <lb/>lineas in eodem plano, quarum altera erit <lb/>recta, reliqua latus hyperboles, quæ &longs;emper <lb/>&longs;ibi inuicem magis approximabuntur, & <lb/>nunquam &longs;e tangent. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.011164"><arrow.to.target n="marg1530"/><lb/>cipua, quorum primum e&longs;t, quòd in quaque <lb/>illius parte circumferentiæ duo puncta &longs;u­<lb/>mantur, à quibus binæ, & binæ ad non tan­<lb/>gentes rectæ lineæ deducantur mutuò inter <lb/>&longs;e æquidi&longs;tantes, rectangula, contecta ab his <lb/>lineis, quæ ab imo eueniunt, atque ab his <lb/>quæ ab aliis punctis inuicem æqualia erunt. <lb/><arrow.to.target n="marg1531"/><lb/>Secundum e&longs;t, quòd inuenire contingit duas <lb/>lineas in eodem plano, quarum altera erit <lb/>recta, reliqua latus hyperboles, quæ &longs;emper <lb/>&longs;ibi inuicem magis approximabuntur, & <lb/>nunquam &longs;e tangent. </s> | |
| <s id="s.011165">Tertium ex &longs;ecundo <lb/>pendet, quòd erit inuentu facilè, duas li­<lb/>neas, quæ &longs;emper magis in eodem plano <lb/>approximabuntur, & quanquam etiam in <lb/>infinitum protraherentur, nunquam erunt <lb/>proximiores mille &longs;tadiis, gratia exempli. <lb/></s> | <s id="s.011165">Tertium ex &longs;ecundo <lb/>pendet, quòd erit inuentu facilè, duas li­<lb/>neas, quæ &longs;emper magis in eodem plano <lb/>approximabuntur, & quanquam etiam in <lb/>infinitum protraherentur, nunquam erunt <lb/>proximiores mille &longs;tadiis, gratia exempli. <lb/></s> |
| <s id="s.011166">Demon&longs;trato enim &longs;ecundo, &longs;i &longs;umatur li­<lb/>nea æquidi&longs;tans rectæ ex aduer&longs;a parte mil­<lb/>le &longs;tadiis, patebit quod dictum e&longs;t. </s> | <s id="s.011166">Demon&longs;trato enim &longs;ecundo, &longs;i &longs;umatur li­<lb/>nea æquidi&longs;tans rectæ ex aduer&longs;a parte mil­<lb/>le &longs;tadiis, patebit quod dictum e&longs;t. </s> |
| <s id="s.011167">Igitur <lb/>demon&longs;tremus &longs;ecundum, quod licet ab <lb/>Apollonio demon&longs;tretur, volo tamen vti <lb/>demon&longs;tratione Rabbi Moy&longs;is Narbonen­<lb/>&longs;is exponentis dictum Rabbi Moy&longs;is Ægy­<lb/>ptij, in libro cui titulus e&longs;t, Directio dubi­<lb/>tantium, quod erat: Quædam intelligi po&longs;&longs;e, <lb/>quæ imaginari nequeunt: vnde concludit, <lb/>quòd intellectus ab imaginatione differat, <lb/>non &longs;olùm ob nouitatem, &longs;ed ob facilitatem <lb/>& pulchritudinem. </s> | <s id="s.011167">Igitur <lb/>demon&longs;tremus &longs;ecundum, quod licet ab <lb/>Apollonio demon&longs;tretur, volo tamen vti <lb/>demon&longs;tratione Rabbi Moy&longs;is Narbonen­<lb/>&longs;is exponentis dictum Rabbi Moy&longs;is Ægy­<lb/>ptij, in libro cui titulus e&longs;t, Directio dubi­<lb/>tantium, quod erat: Quædam intelligi po&longs;&longs;e, <lb/>quæ imaginari nequeunt: vnde concludit, <lb/>quòd intellectus ab imaginatione differat, <lb/>non &longs;olùm ob nouitatem, &longs;ed ob facilitatem <lb/>& pulchritudinem. </s> |
| |
| <s id="s.011493">Sæuiunt enim hi iugis mon­<lb/>tium, adeò vt dum Apenninum tran&longs;irem, <lb/>ventus pileum &longs;u&longs;tulerit, ac velut &longs;agittam <lb/>è &longs;corpione emi&longs;&longs;am deferret cum impetu, <lb/>parúmque abfuerit, ne portenti vice decide­<lb/>ret cum pluuia in proximas villas. </s> | <s id="s.011493">Sæuiunt enim hi iugis mon­<lb/>tium, adeò vt dum Apenninum tran&longs;irem, <lb/>ventus pileum &longs;u&longs;tulerit, ac velut &longs;agittam <lb/>è &longs;corpione emi&longs;&longs;am deferret cum impetu, <lb/>parúmque abfuerit, ne portenti vice decide­<lb/>ret cum pluuia in proximas villas. </s> |
| <s id="s.011494">Tran&longs;tu­<lb/>lit & equum, cui in&longs;idebam per duos pa&longs;­<lb/>&longs;us, vt fermè præcipitarer. </s> | <s id="s.011494">Tran&longs;tu­<lb/>lit & equum, cui in&longs;idebam per duos pa&longs;­<lb/>&longs;us, vt fermè præcipitarer. </s> |
| <s id="s.011495">Quare ne fabu­<lb/>lo&longs;um fui&longs;&longs;e putem, quod à Pogio recitatur, <lb/>adducor. </s> | <s id="s.011495">Quare ne fabu­<lb/>lo&longs;um fui&longs;&longs;e putem, quod à Pogio recitatur, <lb/>adducor. </s> |
| <s id="s.011496">Recitat ille, ventis cohortis di­<lb/>rutum oppidum, quod Borgetum vocatur, <lb/>&longs;ex M. pa&longs;&longs;uum à Roma di&longs;tantem, & ædem <lb/>diuæ Ru&longs;inæ, tran&longs;latámque cauponam in­</s> | <s id="s.011496">Recitat ille, ventis cohortis di­<lb/>rutum oppidum, quod Borgetum vocatur, <lb/>&longs;ex M. pa&longs;&longs;uum à Roma di&longs;tantem, & ædem <lb/>diuæ Ru&longs;inæ, tran&longs;latámque cauponam in­<arrow.to.target n="marg1566"/><lb/>tegram. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.011497"><arrow.to.target n="marg1566"/><lb/>tegram. </s> | |
| <s id="s.011498">Ergo neque mirum pluere ranas, <lb/>pi&longs;ciculos, lapides: nam ranæ ac pi&longs;ces è <lb/>montium iugis venti impetu transferuntur. <lb/></s> | <s id="s.011498">Ergo neque mirum pluere ranas, <lb/>pi&longs;ciculos, lapides: nam ranæ ac pi&longs;ces è <lb/>montium iugis venti impetu transferuntur. <lb/></s> |
| <s id="s.011499">Transfertur & puluis, qui ventorum co­<lb/>gitur in lapides. </s> | <s id="s.011499">Transfertur & puluis, qui ventorum co­<lb/>gitur in lapides. </s> |
| <s id="s.011500">Indicio e&longs;t non procul à <lb/>montibus illos cadere, &longs;ed vt olim in Al­<lb/>bano monte, atque in vallibus è proximis, <lb/>altioribú&longs;que montium cacuminibus. </s> | <s id="s.011500">Indicio e&longs;t non procul à <lb/>montibus illos cadere, &longs;ed vt olim in Al­<lb/>bano monte, atque in vallibus è proximis, <lb/>altioribú&longs;que montium cacuminibus. </s> |
| |
| <s id="s.011660">Sed &longs;i quis &longs;e­<lb/>cum exi&longs;timet, vnamquanque ætatem &longs;ua <lb/>habui&longs;&longs;e miracula, antiqui&longs;&longs;imam, tot dilu­<lb/>uia, tot incendia, Romanorum, prodigia ora­<lb/>cula, &longs;equentem verò etiam miracula, non <lb/>e&longs;t cur po&longs;teri de artium inuentis no&longs;træ <lb/>tempe&longs;tatis dubitent: nec nos de his quæ di­<lb/>gna admiratione tradita &longs;unt ab aliis, qui <lb/>priore &longs;eculo vixerunt. </s> | <s id="s.011660">Sed &longs;i quis &longs;e­<lb/>cum exi&longs;timet, vnamquanque ætatem &longs;ua <lb/>habui&longs;&longs;e miracula, antiqui&longs;&longs;imam, tot dilu­<lb/>uia, tot incendia, Romanorum, prodigia ora­<lb/>cula, &longs;equentem verò etiam miracula, non <lb/>e&longs;t cur po&longs;teri de artium inuentis no&longs;træ <lb/>tempe&longs;tatis dubitent: nec nos de his quæ di­<lb/>gna admiratione tradita &longs;unt ab aliis, qui <lb/>priore &longs;eculo vixerunt. </s> |
| <s id="s.011661">Sunt artium inuenta <lb/>in &longs;ingulos dies noua, nec vllo fine compræ­<lb/>henduntur: in quibu&longs;dam &longs;ufficit &longs;cire quid <lb/>velis. </s> | <s id="s.011661">Sunt artium inuenta <lb/>in &longs;ingulos dies noua, nec vllo fine compræ­<lb/>henduntur: in quibu&longs;dam &longs;ufficit &longs;cire quid <lb/>velis. </s> |
| <s id="s.011662">Nuper quidam inuenit ha&longs;tati en&longs;is ra­<lb/>tionem. </s> | <s id="s.011662">Nuper quidam inuenit ha&longs;tati en&longs;is ra­<lb/>tionem. </s> |
| <s id="s.011663">Nam cùm en&longs;is dirigitur, duplica­</s> | <s id="s.011663">Nam cùm en&longs;is dirigitur, duplica­<arrow.to.target n="marg1590"/><lb/>tur, vncinóque firmatus ha&longs;tam ferream re­<lb/>fert, cuius cu&longs;pis e&longs;t ip&longs;e en&longs;is. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.011664"><arrow.to.target n="marg1590"/><lb/>tur, vncinóque firmatus ha&longs;tam ferream re­<lb/>fert, cuius cu&longs;pis e&longs;t ip&longs;e en&longs;is. </s> | |
| <s id="s.011665">Alius ro&longs;tra­<lb/>tam manum ferream fecit, quæ cùm tange­<lb/>retur, concurrentibus in &longs;e vncinis manum <lb/>furis deprehendebat: nam inter pecunias de­<lb/>lite&longs;cebat in crumena. </s> | <s id="s.011665">Alius ro&longs;tra­<lb/>tam manum ferream fecit, quæ cùm tange­<lb/>retur, concurrentibus in &longs;e vncinis manum <lb/>furis deprehendebat: nam inter pecunias de­<lb/>lite&longs;cebat in crumena. </s> |
| <s id="s.011666">Sic infinita excogi­<lb/>tare licet, quæ &longs;olo iudicio indicent. </s> | <s id="s.011666">Sic infinita excogi­<lb/>tare licet, quæ &longs;olo iudicio indicent. </s> |
| <s id="s.011667">At no­<lb/>&longs;tra ætas illu&longs;tribus inuentis, & maximis <lb/>fœcunda e&longs;t. </s> | <s id="s.011667">At no­<lb/>&longs;tra ætas illu&longs;tribus inuentis, & maximis <lb/>fœcunda e&longs;t. </s> |
| |
| <s id="s.011915">Cb‘abb‘aacb‘ <lb/>acaccab‘bb‘ababbbaa cabbca‘abb‘abcbacab <lb/>bbb ‘acabbcbbabbabb ‘ab ‘b cba abbaac b <lb/>‘b ‘aac ababb bab cabcbbbac bbb ‘aa ac <lb/>aaabaa bbb ‘cacbabb ‘aba cababbaa‘ca‘abb <lb/>ca‘ cbabab. </s> | <s id="s.011915">Cb‘abb‘aacb‘ <lb/>acaccab‘bb‘ababbbaa cabbca‘abb‘abcbacab <lb/>bbb ‘acabbcbbabbabb ‘ab ‘b cba abbaac b <lb/>‘b ‘aac ababb bab cabcbbbac bbb ‘aa ac <lb/>aaabaa bbb ‘cacbabb ‘aba cababbaa‘ca‘abb <lb/>ca‘ cbabab. </s> |
| </p> | </p> |
| <p type="main"> | <p type="main"> |
| <s id="s.011916">Alter tran&longs;lationis modus e&longs;t, vt delite&longs;­</s> | <s id="s.011916">Alter tran&longs;lationis modus e&longs;t, vt delite&longs;­<arrow.to.target n="marg1619"/><lb/>cant, in quibu&longs;dam &longs;u&longs;cipionis nota qua­<lb/>dam, vt Laconica &longs;cytala, in aliis nulla pe­<lb/>nitus relicta, qui modus e&longs;t eleganti&longs;&longs;imus. <lb/></s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.011917"><arrow.to.target n="marg1619"/><lb/>cant, in quibu&longs;dam &longs;u&longs;cipionis nota qua­<lb/>dam, vt Laconica &longs;cytala, in aliis nulla pe­<lb/>nitus relicta, qui modus e&longs;t eleganti&longs;&longs;imus. <lb/></s> | |
| <s id="s.011918">Nam membranas duas æquales accipies de­<lb/>lineatas ad &longs;cribendum, atque in ip&longs;is lineis <lb/>foramina &longs;par&longs;im è regione in vtraque par­<lb/>ua, &longs;ed tamen pro elementorum magnitudi­<lb/>ne &longs;eu altitudine facies. </s> | <s id="s.011918">Nam membranas duas æquales accipies de­<lb/>lineatas ad &longs;cribendum, atque in ip&longs;is lineis <lb/>foramina &longs;par&longs;im è regione in vtraque par­<lb/>ua, &longs;ed tamen pro elementorum magnitudi­<lb/>ne &longs;eu altitudine facies. </s> |
| <s id="s.011919">Quædam &longs;eptem, <lb/>quædam tria, quædam octo, vel decem ele­<lb/>menta continebunt, vt omnia &longs;imul forami­<lb/>na 120. elementa &longs;imul iunctis omnibus qu&etail; <lb/>in&longs;cribi po&longs;&longs;unt contineant. </s> | <s id="s.011919">Quædam &longs;eptem, <lb/>quædam tria, quædam octo, vel decem ele­<lb/>menta continebunt, vt omnia &longs;imul forami­<lb/>na 120. elementa &longs;imul iunctis omnibus qu&etail; <lb/>in&longs;cribi po&longs;&longs;unt contineant. </s> |
| <s id="s.011920">Harum alte­<lb/>ram dabis illi ad quem &longs;cribere de&longs;ideras. <lb/></s> | <s id="s.011920">Harum alte­<lb/>ram dabis illi ad quem &longs;cribere de&longs;ideras. <lb/></s> |
| |
| <s id="s.012168">Sunt & duo alij modi, &longs;ed minus elegan­<lb/>tes, quibus fabricari hac ratione theatra <lb/>po&longs;&longs;unt: verùm in altero theatra oui for­<lb/>mam referunt, vt non &longs;int rotunda: in reli­<lb/>qua quamuis in medio diui&longs;um &longs;it amphi­<lb/>theatrum, non tamen rectè, nec &longs;ecundum <lb/>dimetientem. </s> | <s id="s.012168">Sunt & duo alij modi, &longs;ed minus elegan­<lb/>tes, quibus fabricari hac ratione theatra <lb/>po&longs;&longs;unt: verùm in altero theatra oui for­<lb/>mam referunt, vt non &longs;int rotunda: in reli­<lb/>qua quamuis in medio diui&longs;um &longs;it amphi­<lb/>theatrum, non tamen rectè, nec &longs;ecundum <lb/>dimetientem. </s> |
| </p> | </p> |
| <p type="main"> | <p type="main"> |
| <s id="s.012169">Quarum &longs;ubtilitatis exemplum e&longs;t in tro­</s> | <s id="s.012169">Quarum &longs;ubtilitatis exemplum e&longs;t in tro­<arrow.to.target n="marg1641"/><lb/>chleis: con&longs;tat hac ratione: Pondus A an­<lb/>nectitur trochleæ inferiori, in qua duo or­<lb/>biculi B & C, qui circumuertuntur. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.012170"><arrow.to.target n="marg1641"/><lb/>chleis: con&longs;tat hac ratione: Pondus A an­<lb/>nectitur trochleæ inferiori, in qua duo or­<lb/>biculi B & C, qui circumuertuntur. </s> | |
| </p> | </p> |
| <p type="margin"> | <p type="margin"> |
| <s id="s.012171"><margin.target id="marg1641"/>Ponderum <lb/><expan abbr="fã">fam</expan><gap/>ilè leuan <lb/>dorum ratio</s> | <s id="s.012171"><margin.target id="marg1641"/>Ponderum <lb/><expan abbr="fã">fam</expan><gap/>ilè leuan <lb/>dorum ratio</s> |
| |
| <s id="s.012291">Duriora tamen repagula, & plura &longs;eptis di­<lb/>&longs;tincta, tutiora aduer&longs;us vncinos. </s> | <s id="s.012291">Duriora tamen repagula, & plura &longs;eptis di­<lb/>&longs;tincta, tutiora aduer&longs;us vncinos. </s> |
| <s id="s.012292">Securi&longs;&longs;i­<lb/>ma &longs;era, quæ obicem habet, altera clauis par­<lb/>te tollendum, altera repagulum, &longs;epto inter <lb/>obicem ac repagulum intercedente. </s> | <s id="s.012292">Securi&longs;&longs;i­<lb/>ma &longs;era, quæ obicem habet, altera clauis par­<lb/>te tollendum, altera repagulum, &longs;epto inter <lb/>obicem ac repagulum intercedente. </s> |
| <s id="s.012293">Si &longs;era­<lb/>rum modos hîc narrare voluero, tædium res <lb/>ip&longs;a pariet. </s> | <s id="s.012293">Si &longs;era­<lb/>rum modos hîc narrare voluero, tædium res <lb/>ip&longs;a pariet. </s> |
| <s id="s.012294">Vnius tamen exemplum &longs;ubii­</s> | <s id="s.012294">Vnius tamen exemplum &longs;ubii­<arrow.to.target n="marg1655"/><lb/>ciam, quàm Ianellus con&longs;truxit. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.012295"><arrow.to.target n="marg1655"/><lb/>ciam, quàm Ianellus con&longs;truxit. </s> | |
| <s id="s.012296">Hæc &longs;ub <lb/>quouis nomine quod &longs;eptem literis con&longs;ta­<lb/>ret, ad vnguem claudi poterat: nec &longs;ub alio <lb/>quàm clau&longs;a e&longs;&longs;et re&longs;erari. </s> | <s id="s.012296">Hæc &longs;ub <lb/>quouis nomine quod &longs;eptem literis con&longs;ta­<lb/>ret, ad vnguem claudi poterat: nec &longs;ub alio <lb/>quàm clau&longs;a e&longs;&longs;et re&longs;erari. </s> |
| <s id="s.012297">Orbis primùm <lb/>erat &longs;olidus, atque ex aduer&longs;o lenis parte an­<lb/>teriore canalis ex centro rectus prominebat, <lb/>in cuius fa&longs;tigio cochlea ma&longs;cula breuis <lb/>erat. </s> | <s id="s.012297">Orbis primùm <lb/>erat &longs;olidus, atque ex aduer&longs;o lenis parte an­<lb/>teriore canalis ex centro rectus prominebat, <lb/>in cuius fa&longs;tigio cochlea ma&longs;cula breuis <lb/>erat. </s> |
| <s id="s.012298">In huius etiam orbis marginæ alius e&longs;t <lb/>canalis inanis, rotundus, magnitudine æqua­<lb/>lis, & æquidi&longs;tans: atque ex aduer&longs;o duæ li­<lb/>neæ paruæ limbum di&longs;tinguunt. </s> | <s id="s.012298">In huius etiam orbis marginæ alius e&longs;t <lb/>canalis inanis, rotundus, magnitudine æqua­<lb/>lis, & æquidi&longs;tans: atque ex aduer&longs;o duæ li­<lb/>neæ paruæ limbum di&longs;tinguunt. </s> |
| |
| <s id="s.012434">In <lb/>hac tran&longs;mutandi locus &longs;emper relinquitur. <lb/></s> | <s id="s.012434">In <lb/>hac tran&longs;mutandi locus &longs;emper relinquitur. <lb/></s> |
| <s id="s.012435">Multa &longs;unt in hoc genere &longs;ingularis cuiu&longs;­<lb/>dam &longs;ubtilitatis, & egregiæ vtilitatis, &longs;ed <lb/>&longs;ufficiat tria adieci&longs;&longs;e exempla: nam his <lb/>quatuor ducibus &longs;atisfacere etiam in aliis <lb/>qui&longs;que &longs;ibi poterit. </s> | <s id="s.012435">Multa &longs;unt in hoc genere &longs;ingularis cuiu&longs;­<lb/>dam &longs;ubtilitatis, & egregiæ vtilitatis, &longs;ed <lb/>&longs;ufficiat tria adieci&longs;&longs;e exempla: nam his <lb/>quatuor ducibus &longs;atisfacere etiam in aliis <lb/>qui&longs;que &longs;ibi poterit. </s> |
| <s id="s.012436">Primùm igitur e&longs;t, cùm <lb/>farraginem quandam in ordinem aliquem <lb/>con&longs;titutum, vel etiam alterius libri, certa ra­<lb/>tione redigere volueris. </s> | <s id="s.012436">Primùm igitur e&longs;t, cùm <lb/>farraginem quandam in ordinem aliquem <lb/>con&longs;titutum, vel etiam alterius libri, certa ra­<lb/>tione redigere volueris. </s> |
| <s id="s.012437">Præpones ordine <lb/>numerorum ab vnitate numeros vnicuique: <lb/>diuides & totam farraginem in decem par­<lb/>tes, aut nouem, vndecimve, & totam ad ca­</s> | <s id="s.012437">Præpones ordine <lb/>numerorum ab vnitate numeros vnicuique: <lb/>diuides & totam farraginem in decem par­<lb/>tes, aut nouem, vndecimve, & totam ad ca­<arrow.to.target n="marg1669"/><lb/>pita illa rediges. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.012438"><arrow.to.target n="marg1669"/><lb/>pita illa rediges. </s> | |
| <s id="s.012439">Primo præpone 1, &longs;ecun­<lb/>do 1. tertio 2. atque ita deinceps, vt præter­<lb/>quam primæ vnitati, cæteris punctis adii­<lb/>ciatur. </s> | <s id="s.012439">Primo præpone 1, &longs;ecun­<lb/>do 1. tertio 2. atque ita deinceps, vt præter­<lb/>quam primæ vnitati, cæteris punctis adii­<lb/>ciatur. </s> |
| <s id="s.012440">Quæ igitur &longs;ub prima vnitate conti­<lb/>nentur, iterum in ordinem rediges: &longs;i quidem <lb/>pauca fuerint, ab vno ad decem: &longs;i valdè <lb/>plura, ab vno ad mille, &longs;i mediocria, ab vno <lb/>ad centum. </s> | <s id="s.012440">Quæ igitur &longs;ub prima vnitate conti­<lb/>nentur, iterum in ordinem rediges: &longs;i quidem <lb/>pauca fuerint, ab vno ad decem: &longs;i valdè <lb/>plura, ab vno ad mille, &longs;i mediocria, ab vno <lb/>ad centum. </s> |
| <s id="s.012441">Sic quæ &longs;ubiiciuntur 1. &longs;i pauca, <lb/>à decem ad viginti: &longs;i plurima, à mille ad <lb/>duo millia: &longs;i mediocria, à centum ad ducen­<lb/>ta. </s> | <s id="s.012441">Sic quæ &longs;ubiiciuntur 1. &longs;i pauca, <lb/>à decem ad viginti: &longs;i plurima, à mille ad <lb/>duo millia: &longs;i mediocria, à centum ad ducen­<lb/>ta. </s> |
| <s id="s.012442">Eodem ordine procedes po&longs;t 2. in his, quæ <lb/>illi notæ &longs;ubiiciuntur, donec in exqui&longs;itum <lb/>ordinem cuncta redegeris. </s> | <s id="s.012442">Eodem ordine procedes po&longs;t 2. in his, quæ <lb/>illi notæ &longs;ubiiciuntur, donec in exqui&longs;itum <lb/>ordinem cuncta redegeris. </s> |
| <s id="s.012443">Po&longs;tmodum præ­<lb/>pones ordine numerorum alios numeros cor­<lb/>re&longs;pondentes, maiores maioribus, minores <lb/>minoribus, ita tamen, vt qui &longs;unt in primo, <lb/>& vltimo ordine &longs;int æquales, non tamen <lb/>&longs;ibi inuicem re&longs;pondentes. </s> | <s id="s.012443">Po&longs;tmodum præ­<lb/>pones ordine numerorum alios numeros cor­<lb/>re&longs;pondentes, maiores maioribus, minores <lb/>minoribus, ita tamen, vt qui &longs;unt in primo, <lb/>& vltimo ordine &longs;int æquales, non tamen <lb/>&longs;ibi inuicem re&longs;pondentes. </s> |
| <s id="s.012444">Dele omnes me­<lb/>dios numeros, relinquuntur igitur tibi duo <lb/>ordines, primus atque vltimus, quos cau&longs;a <lb/>breuitatis exempli placuit <lb/>ad decem &longs;olùm extendi. <lb/></s> | <s id="s.012444">Dele omnes me­<lb/>dios numeros, relinquuntur igitur tibi duo <lb/>ordines, primus atque vltimus, quos cau&longs;a <lb/>breuitatis exempli placuit <lb/>ad decem &longs;olùm extendi. <arrow.to.target n="marg1669a"/><lb/></s> |
| <s id="s.012445">Primus igitur ordinem &longs;i­<lb/>nificat, quo farrago &longs;cri­<lb/>pta e&longs;t, vltimus, quo &longs;cribi <lb/>deberet. </s> | <s id="s.012445">Primus igitur ordinem &longs;i­<lb/>nificat, quo farrago &longs;cri­<lb/>pta e&longs;t, vltimus, quo &longs;cribi <lb/>deberet. </s> |
| <s id="s.012446">Vt igitur vnum <lb/>ad alterum traducas, &longs;cri­<lb/>bes &longs;erie numerorum to­<lb/>tidem in alia tabula, vt <lb/>fiat primus ordo tabulæ <lb/>&longs;ecundæ: quare igitur in <lb/>primo ordine primæ ta­<lb/>bulæ vnumquenque nu­</s> | <s id="s.012446">Vt igitur vnum <lb/>ad alterum traducas, &longs;cri­<lb/>bes &longs;erie numerorum to­<lb/>tidem in alia tabula, vt <lb/>fiat primus ordo tabulæ <lb/>&longs;ecundæ: quare igitur in <lb/>primo ordine primæ ta­<lb/>bulæ vnumquenque nu­</s><arrow.to.target n="marg1669b"/>merum, cui re&longs;pondeat ex <lb/>vltimo primæ tabulæ, & <lb/>illum, cui corre&longs;pondet, <lb/>quære in tabula &longs;ecunda <lb/>in primo ordine (hoc enim <lb/>facillimum e&longs;t, cùm &longs;erie <lb/>naturali ibi numeri di&longs;po­<lb/>nantur) eóque inuento in <lb/>illius directo numerum <lb/>primi ordinis primæ tabu­<lb/>læ colloca. </s> |
| </p> | </p> |
| <p type="margin"> | <p type="margin"> |
| <s id="s.012447"><margin.target id="marg1669"/>Farrago quo­<lb/>modo in or­<lb/>dinem redi­<lb/>gatur.</s> | <s id="s.012447"><margin.target id="marg1669"/>Farrago quo­<lb/>modo in or­<lb/>dinem redi­<lb/>gatur.</s> |
| </p> | </p> |
| <figure id="id.016.01.273.1.jpg" xlink:href="016/01/273/1.jpg"/> | <figure id="id.016.01.273.1.jpg" xlink:href="016/01/273/1.jpg"/> |
| <p type="caption"> | <p type="margin"> |
| <s id="s.012448"><emph type="italics"/>Vlt. </s> | <s id="s.012448"><margin.target id="marg1669a"/><emph type="italics"/>Vlt. Primus<emph.end type="italics"/></s> |
| <s id="s.012449">Primus<emph.end type="italics"/><lb/>merum, cui re&longs;pondeat ex <lb/>vltimo primæ tabulæ, & <lb/>illum, cui corre&longs;pondet, <lb/>quære in tabula &longs;ecunda <lb/>in primo ordine (hoc enim <lb/>facillimum e&longs;t, cùm &longs;erie <lb/>naturali ibi numeri di&longs;po­<lb/>nantur) eóque inuento in <lb/>illius directo numerum <lb/>primi ordinis primæ tabu­<lb/>læ colloca. </s> | |
| <s id="s.012450">Atque ita bre­<lb/>ui&longs;&longs;imo temporis &longs;patio­</s> | |
| </p> | </p> |
| | <p type="margin"> |
| <figure id="id.016.01.273.2.jpg" xlink:href="016/01/273/2.jpg"/> | <figure id="id.016.01.273.2.jpg" xlink:href="016/01/273/2.jpg"/> |
| <p type="caption"> | <s id="s.012451"><margin.target id="marg1669b"/><emph type="italics"/>Pri. Secundus.<emph.end type="italics"/><lb/></s> |
| <s id="s.012451"><emph type="italics"/>Pri. </s> | </p> |
| <s id="s.012452">Secundus.<emph.end type="italics"/><lb/>rem perages, quoniam tres <lb/>numeros, quos quæris, ab&longs;que labore inue­<lb/>nies: illos quidem primæ tabulæ primi or­<lb/>dinis: quia &longs;emper procedis de&longs;cendendo: il­<lb/>los vltimi ordinis, quia è regione &longs;unt inuen­<lb/>torum: illos primi ordinis &longs;ecundæ tabulæ, <lb/>quia &longs;unt &longs;ecundùm naturalem numerorum <lb/>&longs;eriem di&longs;po&longs;iti. </s> | <p type="main"> |
| | <s id="s.012452">Atque ita bre­<lb/>ui&longs;&longs;imo temporis &longs;patio­</s>rem perages, quoniam tres <lb/>numeros, quos quæris, ab&longs;que labore inue­<lb/>nies: illos quidem primæ tabulæ primi or­<lb/>dinis: quia &longs;emper procedis de&longs;cendendo: il­<lb/>los vltimi ordinis, quia è regione &longs;unt inuen­<lb/>torum: illos primi ordinis &longs;ecundæ tabulæ, <lb/>quia &longs;unt &longs;ecundùm naturalem numerorum <lb/>&longs;eriem di&longs;po&longs;iti. </s> |
| <s id="s.012453">Vt in exemplo: primò in­<lb/>uenio in primo ordine primæ tabulæ 1. è re­<lb/>gione inuenio 7. quæro 7. in primo ordine <lb/>&longs;ecundæ tabulæ, è cuius regione &longs;cribo 1. In­<lb/>de inuenio 2. in primo ordine primæ tabulæ, <lb/>in cuius directo inuenio 3. quæro 3. in primo <lb/>ordine &longs;ecundæ tabulæ, in cuius directo &longs;cri­<lb/>bo 2. inuentum in primo ordine primæ ta­<lb/>bulæ. </s> | <s id="s.012453">Vt in exemplo: primò in­<lb/>uenio in primo ordine primæ tabulæ 1. è re­<lb/>gione inuenio 7. quæro 7. in primo ordine <lb/>&longs;ecundæ tabulæ, è cuius regione &longs;cribo 1. In­<lb/>de inuenio 2. in primo ordine primæ tabulæ, <lb/>in cuius directo inuenio 3. quæro 3. in primo <lb/>ordine &longs;ecundæ tabulæ, in cuius directo &longs;cri­<lb/>bo 2. inuentum in primo ordine primæ ta­<lb/>bulæ. </s> |
| <s id="s.012454">Sic igitur ab&longs;oluta tabula &longs;ecunda: pri­<lb/>mus ordo indicat, quod primo tractandum: <lb/>&longs;ecundus vbi è ferragine &longs;umendum &longs;it, quod <lb/>&longs;ub eo argumento tractare volumus. </s> | <s id="s.012454">Sic igitur ab&longs;oluta tabula &longs;ecunda: pri­<lb/>mus ordo indicat, quod primo tractandum: <lb/>&longs;ecundus vbi è ferragine &longs;umendum &longs;it, quod <lb/>&longs;ub eo argumento tractare volumus. </s> |
| <s id="s.012455">Tunc <lb/>autem numeri omnes ordinis vltimi primæ <lb/>tabulæ &longs;unt obliterandi. </s> | <s id="s.012455">Tunc <lb/>autem numeri omnes ordinis vltimi primæ <lb/>tabulæ &longs;unt obliterandi. </s> |
| |
| <s id="s.012522">Ergo & celerrimè de&longs;cendet, & <lb/>facillimè quie&longs;cet, nulloque labore. </s> | <s id="s.012522">Ergo & celerrimè de&longs;cendet, & <lb/>facillimè quie&longs;cet, nulloque labore. </s> |
| <s id="s.012523">Sed <lb/>hoc & nautæ &longs;ciunt, qui &longs;implici bacillo in­<lb/>&longs;identes ter aut quater illi circumacta fune <lb/>de&longs;cendunt tenentes funem G, quam &longs;i &longs;en­<lb/>&longs;im demittant, de&longs;cendunt, &longs;in trahant vehe­<lb/>mentiùs, quie&longs;cunt &longs;edentes. </s> | <s id="s.012523">Sed <lb/>hoc & nautæ &longs;ciunt, qui &longs;implici bacillo in­<lb/>&longs;identes ter aut quater illi circumacta fune <lb/>de&longs;cendunt tenentes funem G, quam &longs;i &longs;en­<lb/>&longs;im demittant, de&longs;cendunt, &longs;in trahant vehe­<lb/>mentiùs, quie&longs;cunt &longs;edentes. </s> |
| <s id="s.012524">Verùm hoc in­<lb/>tere&longs;t, quòd qui baculo in&longs;ident, facilè <expan abbr="cadũt">cadunt</expan>, <lb/>quia inclinentur ob funis obliquitatem, ni&longs;i <lb/>experti, & audaces fuerint. </s> | <s id="s.012524">Verùm hoc in­<lb/>tere&longs;t, quòd qui baculo in&longs;ident, facilè <expan abbr="cadũt">cadunt</expan>, <lb/>quia inclinentur ob funis obliquitatem, ni&longs;i <lb/>experti, & audaces fuerint. </s> |
| <s id="s.012525">At in&longs;trumentum <lb/>hoc, quod vidi, tractauique &longs;æpiùs, quòd <expan abbr="s&etilde;-">sem­<lb/></expan><arrow.to.target n="marg1677"/><lb/>per habeat in æquilibrio EF, ab&longs;que timore <lb/>e&longs;t, tutoque licet ei quemlibet quantumvis <lb/>inexpertum in&longs;idere. </s> | <s id="s.012525">At in&longs;trumentum <lb/>hoc, quod vidi, tractauique &longs;æpiùs, quòd <expan abbr="s&etilde;-">sem­<arrow.to.target n="marg1677"/><lb/>per</expan>habeat in æquilibrio EF, ab&longs;que timore <lb/>e&longs;t, tutoque licet ei quemlibet quantumvis <lb/>inexpertum in&longs;idere. </s> |
| <s id="s.012526">Verùm po&longs;tquam iam <lb/>machinarum, & ponderum ratio à me &longs;uffi­<lb/>cienter, explicata e&longs;t, vt iam nil aliud adden­<lb/>dum videatur, vnius vulgaris <expan abbr="in&longs;trum&etilde;ti">in&longs;trumenti</expan>, &longs;ed <lb/>mirabilis roboris ratio quærenda e&longs;t? </s> | <s id="s.012526">Verùm po&longs;tquam iam <lb/>machinarum, & ponderum ratio à me &longs;uffi­<lb/>cienter, explicata e&longs;t, vt iam nil aliud adden­<lb/>dum videatur, vnius vulgaris <expan abbr="in&longs;trum&etilde;ti">in&longs;trumenti</expan>, &longs;ed <lb/>mirabilis roboris ratio quærenda e&longs;t? </s> |
| <s id="s.012527">Hoc <lb/>vtuntur, qui ligna <expan abbr="&longs;ecãt">&longs;ecant</expan>, &longs;u&longs;tinet­<lb/>que trabem, & in trabis cacumi­<lb/>ne hominem, tum etiam <expan abbr="impetũ">impetum</expan> <lb/>&longs;erræ de&longs;cendentis. </s> | <s id="s.012527">Hoc <lb/>vtuntur, qui ligna <expan abbr="&longs;ecãt">&longs;ecant</expan>, &longs;u&longs;tinet­<lb/>que trabem, & in trabis cacumi­<lb/>ne hominem, tum etiam <expan abbr="impetũ">impetum</expan> <lb/>&longs;erræ de&longs;cendentis. </s> |
| <s id="s.012528">In&longs;trumen­<lb/>tum ABC, con&longs;utis tignis ac <lb/>clauis ligneis firmatis. </s> | <s id="s.012528">In&longs;trumen­<lb/>tum ABC, con&longs;utis tignis ac <lb/>clauis ligneis firmatis. </s> |
| |
| <s id="s.012832">De his verò aliàs dictum e&longs;t. </s> | <s id="s.012832">De his verò aliàs dictum e&longs;t. </s> |
| <s id="s.012833">Expul­<lb/>tricis in plantis: indicia, & exemplum à la­<lb/>chrymis earum, &longs;umendum e&longs;t: nam odi&longs;&longs;e <lb/>videntur, quod expellunt, & fugiunt, quan­<lb/>tum licet. </s> | <s id="s.012833">Expul­<lb/>tricis in plantis: indicia, & exemplum à la­<lb/>chrymis earum, &longs;umendum e&longs;t: nam odi&longs;&longs;e <lb/>videntur, quod expellunt, & fugiunt, quan­<lb/>tum licet. </s> |
| <s id="s.012834">Verùm cum in&longs;trumentis ad fu­<lb/>gam aptis careant, expellunt potiùs. </s> | <s id="s.012834">Verùm cum in&longs;trumentis ad fu­<lb/>gam aptis careant, expellunt potiùs. </s> |
| <s id="s.012835">At ani­<lb/>malium nonnulla genera, vt grues ac hirun­</s> | <s id="s.012835">At ani­<lb/>malium nonnulla genera, vt grues ac hirun­<arrow.to.target n="marg1719"/><lb/>dines, verno tempore ad nos veniunt, æ&longs;tuo­<lb/>&longs;am regionem fugientes: autemno timen­<lb/>tes hyemem, in calidas regiones caternatim <lb/>commigrant, vnde videntur in Alexandria. <lb/></s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.012836"><arrow.to.target n="marg1719"/><lb/>dines, verno tempore ad nos veniunt, æ&longs;tuo­<lb/>&longs;am regionem fugientes: autemno timen­<lb/>tes hyemem, in calidas regiones caternatim <lb/>commigrant, vnde videntur in Alexandria. <lb/></s> | |
| <s id="s.012837">Iam infinitum &longs;it, &longs;i velim artium omnium <lb/>mira inuenta explicare, &longs;ed hæc pro exem­<lb/>plo &longs;unt. </s> | <s id="s.012837">Iam infinitum &longs;it, &longs;i velim artium omnium <lb/>mira inuenta explicare, &longs;ed hæc pro exem­<lb/>plo &longs;unt. </s> |
| <s id="s.012838">Animaduerti &longs;altantes procul ma­<lb/><arrow.to.target n="marg1720"/><lb/>gis è &longs;ublimi loco &longs;altare: id qua ratione fo­<lb/>ret, quærere volui. </s> | <s id="s.012838">Animaduerti &longs;altantes procul ma­<lb/><arrow.to.target n="marg1720"/><lb/>gis è &longs;ublimi loco &longs;altare: id qua ratione fo­<lb/>ret, quærere volui. </s> |
| <s id="s.012839">Igitur planum AB, in <lb/>plano ex A in C, &longs;altus fiat: &longs;it murus erectus <lb/>&longs;uper planum A D: dico quòd ex D, &longs;alta-<pb pagenum="635" xlink:href="016/01/282.jpg"/>bit vltra A C, & minùs, quàm per duplum <lb/>AC. </s> | <s id="s.012839">Igitur planum AB, in <lb/>plano ex A in C, &longs;altus fiat: &longs;it murus erectus <lb/>&longs;uper planum A D: dico quòd ex D, &longs;alta-<pb pagenum="635" xlink:href="016/01/282.jpg"/>bit vltra A C, & minùs, quàm per duplum <lb/>AC. </s> |
| |
| <s id="s.013156">Quæ verò manife&longs;tis viribus agunt, &longs;ed egre­<lb/>giis, exemplo radicis pæoniæ patefeci. </s> | <s id="s.013156">Quæ verò manife&longs;tis viribus agunt, &longs;ed egre­<lb/>giis, exemplo radicis pæoniæ patefeci. </s> |
| <s id="s.013157">Eo­<lb/>rum quæ &longs;impliciter cau&longs;am ignotam ha­<lb/>bent, multa po&longs;t hæc exempla &longs;ubiiciam: <lb/>nam ad præcantationes genus hoc pertinet: <lb/>velut veneficia, partim quidem ad quartum, <lb/>partim ad quintum, partim etiam ad &longs;epti­<lb/>mum genus pertinent. </s> | <s id="s.013157">Eo­<lb/>rum quæ &longs;impliciter cau&longs;am ignotam ha­<lb/>bent, multa po&longs;t hæc exempla &longs;ubiiciam: <lb/>nam ad præcantationes genus hoc pertinet: <lb/>velut veneficia, partim quidem ad quartum, <lb/>partim ad quintum, partim etiam ad &longs;epti­<lb/>mum genus pertinent. </s> |
| <s id="s.013158">Reliquum e&longs;t vt mi­<lb/>rabilium, quæ natura contingunt, quæque <lb/>ingenij viribus maximis fiunt, mentionem <lb/>&longs;ubiiciam. </s> | <s id="s.013158">Reliquum e&longs;t vt mi­<lb/>rabilium, quæ natura contingunt, quæque <lb/>ingenij viribus maximis fiunt, mentionem <lb/>&longs;ubiiciam. </s> |
| <s id="s.013159">Naturæ quidem multa hucu&longs;que <lb/>narrauimus exempla, &longs;ed quæ ad mon&longs;tra <lb/>pertinent, non iam defectu artificis, &longs;ed ip­<lb/>&longs;ius indu&longs;tria, vnum fuit quòd Conrado Ge&longs;­</s> | <s id="s.013159">Naturæ quidem multa hucu&longs;que <lb/>narrauimus exempla, &longs;ed quæ ad mon&longs;tra <lb/>pertinent, non iam defectu artificis, &longs;ed ip­<lb/>&longs;ius indu&longs;tria, vnum fuit quòd Conrado Ge&longs;­<arrow.to.target n="marg1765"/><lb/>nero autore inuentum e&longs;t corpore toto hu­<lb/>mano ac facie, ni&longs;i quòd pedibus e&longs;&longs;et & vn­<lb/>guibus aquilinis, ac mutum, anno &longs;alutis <lb/>mille&longs;imo, quingente&longs;imo, trige&longs;imoprimo <lb/>in &longs;altu Hamesberbio Mi&longs;niæ &longs;ubflauum, <lb/>barbatum, & qua&longs;i pilis cri&longs;tam referebat. <lb/></s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.013160"><arrow.to.target n="marg1765"/><lb/>nero autore inuentum e&longs;t corpore toto hu­<lb/>mano ac facie, ni&longs;i quòd pedibus e&longs;&longs;et & vn­<lb/>guibus aquilinis, ac mutum, anno &longs;alutis <lb/>mille&longs;imo, quingente&longs;imo, trige&longs;imoprimo <lb/>in &longs;altu Hamesberbio Mi&longs;niæ &longs;ubflauum, <lb/>barbatum, & qua&longs;i pilis cri&longs;tam referebat. <lb/></s> | |
| <s id="s.013161">Dor&longs;i &longs;umma parte & &longs;ylue&longs;tri crurum, quæ <lb/>illi humana erant, & brachiorum &longs;olùm pi­<lb/>lo&longs;um, pronum, & caudatum. </s> | <s id="s.013161">Dor&longs;i &longs;umma parte & &longs;ylue&longs;tri crurum, quæ <lb/>illi humana erant, & brachiorum &longs;olùm pi­<lb/>lo&longs;um, pronum, & caudatum. </s> |
| <s id="s.013162">Quid aliud di­<lb/>cere po&longs;&longs;es, quàm expo&longs;itum infantem, nullo <lb/>doctore factum quadrupedem? </s> | <s id="s.013162">Quid aliud di­<lb/>cere po&longs;&longs;es, quàm expo&longs;itum infantem, nullo <lb/>doctore factum quadrupedem? </s> |
| <s id="s.013163">Inde nec lo­<lb/>qui didici&longs;&longs;e, creui&longs;&longs;éque vngues, ferarum in <lb/>modum, cæteráque quæ locorum cogit a&longs;pe­<lb/>ritas. </s> | <s id="s.013163">Inde nec lo­<lb/>qui didici&longs;&longs;e, creui&longs;&longs;éque vngues, ferarum in <lb/>modum, cæteráque quæ locorum cogit a&longs;pe­<lb/>ritas. </s> |
| |
| <s id="s.013544">Idem refert. </s> | <s id="s.013544">Idem refert. </s> |
| <s id="s.013545">Acteium plebis tribunum, ad­<lb/>uer&longs;us M. </s> | <s id="s.013545">Acteium plebis tribunum, ad­<lb/>uer&longs;us M. </s> |
| <s id="s.013546">Cra&longs;&longs;um deuotiones ac diras pre­<lb/>ces diis manibus profudi&longs;&longs;e. </s> | <s id="s.013546">Cra&longs;&longs;um deuotiones ac diras pre­<lb/>ces diis manibus profudi&longs;&longs;e. </s> |
| <s id="s.013547">Apud Chri­<lb/>&longs;tianos earum loco, quæ Cra&longs;&longs;um perdi­<lb/>di&longs;&longs;e creduntur, præcepta &longs;unt vallis Io­<lb/>&longs;aphat, quibus publicè interdictum e&longs;t, <lb/>his ad mortem cogi intra annum exi&longs;timan­<lb/>tur rei, & qui debita negant, aut ob po­</s> | <s id="s.013547">Apud Chri­<lb/>&longs;tianos earum loco, quæ Cra&longs;&longs;um perdi­<lb/>di&longs;&longs;e creduntur, præcepta &longs;unt vallis Io­<lb/>&longs;aphat, quibus publicè interdictum e&longs;t, <lb/>his ad mortem cogi intra annum exi&longs;timan­<lb/>tur rei, & qui debita negant, aut ob po­<arrow.to.target n="marg1811"/><lb/>tentiam cogi non po&longs;&longs;unt. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.013548"><arrow.to.target n="marg1811"/><lb/>tentiam cogi non po&longs;&longs;unt. </s> | |
| <s id="s.013549">Fiunt hæc in <lb/>agro vt intelligo Bergomen&longs;i. </s> | <s id="s.013549">Fiunt hæc in <lb/>agro vt intelligo Bergomen&longs;i. </s> |
| <s id="s.013550">Alij ab arte <lb/>implorarunt non à &longs;uperis auxilium: velut <lb/>qui collarium ex chalybe admantino cir­<lb/>cundat collo debitoris, quod à nullo præ­<lb/>terquam eo, qui impo&longs;uit pote&longs;t detrahi. <lb/></s> | <s id="s.013550">Alij ab arte <lb/>implorarunt non à &longs;uperis auxilium: velut <lb/>qui collarium ex chalybe admantino cir­<lb/>cundat collo debitoris, quod à nullo præ­<lb/>terquam eo, qui impo&longs;uit pote&longs;t detrahi. <lb/></s> |
| <s id="s.013551">Annis ab hinc paucis periit ea fraude ci­<lb/>uis no&longs;ter Zafaronus, à Vincentino credi­<lb/>tore circumuentus, cùm angu&longs;tius, quàm <lb/>voluerat, impo&longs;ui&longs;&longs;et. </s> | <s id="s.013551">Annis ab hinc paucis periit ea fraude ci­<lb/>uis no&longs;ter Zafaronus, à Vincentino credi­<lb/>tore circumuentus, cùm angu&longs;tius, quàm <lb/>voluerat, impo&longs;ui&longs;&longs;et. </s> |
| |
| <s id="s.013888">Atque hi om­<lb/>nes tamen Auerrois erant: ille verò palàm <lb/>Auerroi&longs;tam &longs;e profitebatur. </s> | <s id="s.013888">Atque hi om­<lb/>nes tamen Auerrois erant: ille verò palàm <lb/>Auerroi&longs;tam &longs;e profitebatur. </s> |
| <s id="s.013889">Hæc &longs;eu hi­<lb/>&longs;toria, &longs;eu fabula &longs;it, ita &longs;e habuit. </s> | <s id="s.013889">Hæc &longs;eu hi­<lb/>&longs;toria, &longs;eu fabula &longs;it, ita &longs;e habuit. </s> |
| <s id="s.013890">Quòd <lb/>fabula videatur, &longs;atis argumento e&longs;&longs;e debet, <lb/>quòd placita hæc non &longs;atis cum religione <lb/>con&longs;entiunt, quodque pater meus cum &longs;uis <lb/>dæmonibus nihilo, aut felicior, aut ditior, <lb/>aut notior hominibus fuerit, quàm ego, qui <lb/>dæmonas nunquam vidi. </s> | <s id="s.013890">Quòd <lb/>fabula videatur, &longs;atis argumento e&longs;&longs;e debet, <lb/>quòd placita hæc non &longs;atis cum religione <lb/>con&longs;entiunt, quodque pater meus cum &longs;uis <lb/>dæmonibus nihilo, aut felicior, aut ditior, <lb/>aut notior hominibus fuerit, quàm ego, qui <lb/>dæmonas nunquam vidi. </s> |
| <s id="s.013891">Ad hæc tamen <lb/>ille re&longs;ponderet, plura &longs;e prædixi&longs;&longs;e, quæ <lb/>&longs;ine ope dæmonum tanto tempore antè &longs;ci­<lb/>ri non poterant: vt, quòd Cæ&longs;ar tandem <lb/>&longs;uperior futurus e&longs;&longs;et in Italia, quod vix <lb/>contingit po&longs;t 30. annos: dæmonas e&longs;&longs;e <lb/>mendaces iuxta veritatis verbum, ille <emph type="italics"/>(<emph.end type="italics"/> in­<lb/>quit ) e&longs;t pater mendaceij: &longs;e minimè cu­<lb/>ra&longs;&longs;e diuitias, aut honores, quarum rerum <lb/>ego &longs;im magis cupidus: natum e&longs;&longs;e humili <lb/>fortuna ip&longs;um, obfui&longs;&longs;éque initia prima. </s> | <s id="s.013891">Ad hæc tamen <lb/>ille re&longs;ponderet, plura &longs;e prædixi&longs;&longs;e, quæ <lb/>&longs;ine ope dæmonum tanto tempore antè &longs;ci­<lb/>ri non poterant: vt, quòd Cæ&longs;ar tandem <lb/>&longs;uperior futurus e&longs;&longs;et in Italia, quod vix <lb/>contingit po&longs;t 30. annos: dæmonas e&longs;&longs;e <lb/>mendaces iuxta veritatis verbum, ille ( in­<lb/>quit ) e&longs;t pater mendaceij: &longs;e minimè cu­<lb/>ra&longs;&longs;e diuitias, aut honores, quarum rerum <lb/>ego &longs;im magis cupidus: natum e&longs;&longs;e humili <lb/>fortuna ip&longs;um, obfui&longs;&longs;éque initia prima. </s> |
| <s id="s.013892">De­<lb/>nique genium for&longs;an mihi e&longs;&longs;e maiorem, <lb/>tum aliis longè magis, tamet&longs;i illis neque <lb/>mihi hi &longs;e o&longs;tendant, non dee&longs;&longs;e tamen pro <lb/>opportunitate vnicuique &longs;uum ad auxilium. <lb/></s> | <s id="s.013892">De­<lb/>nique genium for&longs;an mihi e&longs;&longs;e maiorem, <lb/>tum aliis longè magis, tamet&longs;i illis neque <lb/>mihi hi &longs;e o&longs;tendant, non dee&longs;&longs;e tamen pro <lb/>opportunitate vnicuique &longs;uum ad auxilium. <lb/></s> |
| <s id="s.013893">Suum &longs;e &longs;ibi, non alios aliis manife&longs;ta&longs;&longs;e, <lb/>vel quòd ita expediret, vel quod melior <lb/>e&longs;&longs;et, ac mente puriore: optimus quippe <lb/>erat, ac præter hæc, & po&longs;t hæc etiam, reli­<lb/>gio&longs;i&longs;&longs;imus: &longs;eu quod coniuratione, quàm <lb/>habui&longs;&longs;e à moriente Hi&longs;pano con&longs;tat, v&longs;us <lb/>fuerit. </s> | <s id="s.013893">Suum &longs;e &longs;ibi, non alios aliis manife&longs;ta&longs;&longs;e, <lb/>vel quòd ita expediret, vel quod melior <lb/>e&longs;&longs;et, ac mente puriore: optimus quippe <lb/>erat, ac præter hæc, & po&longs;t hæc etiam, reli­<lb/>gio&longs;i&longs;&longs;imus: &longs;eu quod coniuratione, quàm <lb/>habui&longs;&longs;e à moriente Hi&longs;pano con&longs;tat, v&longs;us <lb/>fuerit. </s> |
| <s id="s.013894">Simile e&longs;t illud quod de pueris, & <lb/>vrceis, aut vnguibus dicitur. </s> | <s id="s.013894">Simile e&longs;t illud quod de pueris, & <lb/>vrceis, aut vnguibus dicitur. </s> |
| |
| <p type="main"> | <p type="main"> |
| <s id="s.013947">Sed nimis euidentia &longs;unt, quæ Philiphus <lb/>Melanthon vir eruditus in &longs;ecundo &longs;uorum <lb/>Progymna&longs;matum Phy&longs;icorum recitat, di­<lb/>cens: Anno &longs;alutis 1530. Norimbergæ cùm <lb/>&longs;acerdoti dæmon in cry&longs;tallo locum ab&longs;con­<lb/>diti the&longs;auri o&longs;tendi&longs;&longs;et, loco defo&longs;&longs;o, qui <lb/>prope vrbem erat, amicoque adhibito ( is <lb/>po&longs;tmodum hi&longs;toriam retulit ) arcam cum <lb/>cane nigro accubante, qua&longs;i cu&longs;tode vide­<lb/>runt. </s> | <s id="s.013947">Sed nimis euidentia &longs;unt, quæ Philiphus <lb/>Melanthon vir eruditus in &longs;ecundo &longs;uorum <lb/>Progymna&longs;matum Phy&longs;icorum recitat, di­<lb/>cens: Anno &longs;alutis 1530. Norimbergæ cùm <lb/>&longs;acerdoti dæmon in cry&longs;tallo locum ab&longs;con­<lb/>diti the&longs;auri o&longs;tendi&longs;&longs;et, loco defo&longs;&longs;o, qui <lb/>prope vrbem erat, amicoque adhibito ( is <lb/>po&longs;tmodum hi&longs;toriam retulit ) arcam cum <lb/>cane nigro accubante, qua&longs;i cu&longs;tode vide­<lb/>runt. </s> |
| <s id="s.013948">Au&longs;us ingredi &longs;acerdos, loci ruina &longs;ta­<lb/>tim oppre&longs;&longs;us e&longs;t. </s> | <s id="s.013948">Au&longs;us ingredi &longs;acerdos, loci ruina &longs;ta­<lb/>tim oppre&longs;&longs;us e&longs;t. </s> |
| <s id="s.013949">Hic nihil de&longs;ideratur, pr&etail;­<lb/>ter eius fidem qui Melanthoni &longs;crip&longs;it, cùm <lb/>Melanthon non dicat &longs;e adfui&longs;&longs;e præ&longs;en­<lb/>tem Con&longs;tat verò illum in Sexonia habita­<lb/>re, vel &longs;altem à Norimberga procul. </s> | <s id="s.013949">Hic nihil de&longs;ideratur, pr&etail;­<lb/>ter eius fidem qui Melanthoni &longs;crip&longs;it, cùm <lb/>Melanthon non dicat &longs;e adfui&longs;&longs;e præ&longs;en­<lb/>tem. </s> |
| | <s id="s.013949a">Con&longs;tat verò illum in Sexonia habita­<lb/>re, vel &longs;altem à Norimberga procul. </s> |
| <s id="s.013950">Nam <lb/>de illius fide haud dubitamus. </s> | <s id="s.013950">Nam <lb/>de illius fide haud dubitamus. </s> |
| </p> | </p> |
| <p type="main"> | <p type="main"> |
| |
| <s id="s.014061">Narrabat mihi Don Con&longs;tantinus Fon­<lb/>tanus Hi&longs;panus Theologus, & ab exomolo­<lb/>ge&longs;i Principis Philippi Hi&longs;paniarum, dum <lb/>in Pinthia, &longs;eu Valleoletana, vulgato no­<lb/>mine Vagliadolit ciuitate Hi&longs;paniæ, in do­<lb/>mo typographi, quæ malè ob&longs;trepitus au­<lb/>diebat nocturnos diuer&longs;aretur, prima nocte <lb/>incubum &longs;en&longs;i&longs;&longs;e: &longs;ed cùm oliuas nigras in <lb/>cœna comedi&longs;&longs;et, naturale exi&longs;tima&longs;&longs;e, <lb/>cùm incubus inter morbos numeretur. </s> | <s id="s.014061">Narrabat mihi Don Con&longs;tantinus Fon­<lb/>tanus Hi&longs;panus Theologus, & ab exomolo­<lb/>ge&longs;i Principis Philippi Hi&longs;paniarum, dum <lb/>in Pinthia, &longs;eu Valleoletana, vulgato no­<lb/>mine Vagliadolit ciuitate Hi&longs;paniæ, in do­<lb/>mo typographi, quæ malè ob&longs;trepitus au­<lb/>diebat nocturnos diuer&longs;aretur, prima nocte <lb/>incubum &longs;en&longs;i&longs;&longs;e: &longs;ed cùm oliuas nigras in <lb/>cœna comedi&longs;&longs;et, naturale exi&longs;tima&longs;&longs;e, <lb/>cùm incubus inter morbos numeretur. </s> |
| <s id="s.014062">Se­<lb/>quenti nocte &longs;uper lecto videt, auditque fe­<lb/>les concertantes, quod quanquam durum <lb/>videretur, quia tamen e&longs;&longs;e poterat, & hoc <lb/>naturale e&longs;&longs;e duxit. </s> | <s id="s.014062">Se­<lb/>quenti nocte &longs;uper lecto videt, auditque fe­<lb/>les concertantes, quod quanquam durum <lb/>videretur, quia tamen e&longs;&longs;e poterat, & hoc <lb/>naturale e&longs;&longs;e duxit. </s> |
| <s id="s.014063">Tertia autem nocte <lb/>cùm nondum dormitum i&longs;&longs;et, de hi&longs;que di&longs;­<lb/>&longs;ereret, tubæ vocem qua&longs;i in aure audiuit. <lb/></s> | <s id="s.014063">Tertia autem nocte <lb/>cùm nondum dormitum i&longs;&longs;et, de hi&longs;que di&longs;­<lb/>&longs;ereret, tubæ vocem qua&longs;i in aure audiuit. <lb/></s> |
| <s id="s.014064">Exi&longs;timans &longs;ibili &longs;peciem e&longs;&longs;e, pueros vide­<lb/>bat, qui ibi a&longs;tabant ridentes: tum vox illa <lb/>cubiculum circuire cœpit, perfectoque cir­</s> | <s id="s.014064">Exi&longs;timans &longs;ibili &longs;peciem e&longs;&longs;e, pueros vide­<lb/>bat, qui ibi a&longs;tabant ridentes: tum vox illa <lb/>cubiculum circuire cœpit, perfectoque cir­<arrow.to.target n="marg1851"/><lb/>cuitu &longs;ub lecto &longs;e abdidit, ibi diu &longs;trepens, <lb/>cùm nihil videretur. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.014065"><arrow.to.target n="marg1851"/><lb/>cuitu &longs;ub lecto &longs;e abdidit, ibi diu &longs;trepens, <lb/>cùm nihil videretur. </s> | |
| <s id="s.014066">Sed nullibi magis &longs;eu <lb/>dæmonum, &longs;eu mortuorum ve&longs;tigia videre, <lb/>aut audire licet, quàm circa morituros, aut <lb/>po&longs;t ingentes clades, vel pe&longs;tilentiæ tempo­<lb/>ribus. </s> | <s id="s.014066">Sed nullibi magis &longs;eu <lb/>dæmonum, &longs;eu mortuorum ve&longs;tigia videre, <lb/>aut audire licet, quàm circa morituros, aut <lb/>po&longs;t ingentes clades, vel pe&longs;tilentiæ tempo­<lb/>ribus. </s> |
| <s id="s.014067">Dupliciter autem morituris hæc eue­<lb/>niunt: vel ip&longs;is, vnu&longs;qui&longs;que enim <expan abbr="antequã">antequam</expan> <lb/>moriatur aliquid videns terretur: & po&longs;t­<lb/>quàm viderit, non &longs;uperuiuit. </s> | <s id="s.014067">Dupliciter autem morituris hæc eue­<lb/>niunt: vel ip&longs;is, vnu&longs;qui&longs;que enim <expan abbr="antequã">antequam</expan> <lb/>moriatur aliquid videns terretur: & po&longs;t­<lb/>quàm viderit, non &longs;uperuiuit. </s> |
| <s id="s.014068">Et quanquam <lb/>naturale e&longs;&longs;e po&longs;&longs;it, mirum tamen e&longs;t. </s> | <s id="s.014068">Et quanquam <lb/>naturale e&longs;&longs;e po&longs;&longs;it, mirum tamen e&longs;t. </s> |
| |
| <s id="s.014181">At Deus meliorem efficere nequi­<lb/>uit, non quia non potuerit, &longs;ed quia talem <lb/>e&longs;&longs;e debere, melius exi&longs;timauit. </s> | <s id="s.014181">At Deus meliorem efficere nequi­<lb/>uit, non quia non potuerit, &longs;ed quia talem <lb/>e&longs;&longs;e debere, melius exi&longs;timauit. </s> |
| </p> | </p> |
| <p type="main"> | <p type="main"> |
| <s id="s.014182">Igitur vt horum intellectuum cogno&longs;ca­</s> | <s id="s.014182">Igitur vt horum intellectuum cogno&longs;ca­<arrow.to.target n="marg1864"/><lb/>mus naturam, corporum quæ per ip&longs;os re­<lb/>guntur vires &longs;cire oportebit. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.014183"><arrow.to.target n="marg1864"/><lb/>mus naturam, corporum quæ per ip&longs;os re­<lb/>guntur vires &longs;cire oportebit. </s> | |
| <s id="s.014184">Luna igitur <lb/>ip&longs;a gubernat elementa & corpora anima­<lb/>torum. </s> | <s id="s.014184">Luna igitur <lb/>ip&longs;a gubernat elementa & corpora anima­<lb/>torum. </s> |
| <s id="s.014185">Huic Angeli, id e&longs;t, nuncij præ&longs;unt. <lb/></s> | <s id="s.014185">Huic Angeli, id e&longs;t, nuncij præ&longs;unt. <lb/></s> |
| <s id="s.014186">Horum Gabriel princeps, id e&longs;t, Dei robur. <lb/></s> | <s id="s.014186">Horum Gabriel princeps, id e&longs;t, Dei robur. <lb/></s> |
| |
| <s id="s.014573">Hanc vocant in &longs;alubrem <lb/>& noxiam, quæ cùm non iuuat, nocet non pa­<lb/>rùm. </s> | <s id="s.014573">Hanc vocant in &longs;alubrem <lb/>& noxiam, quæ cùm non iuuat, nocet non pa­<lb/>rùm. </s> |
| <s id="s.014574">In fluctibus, quóque maris &longs;i in&longs;picias, <lb/>primùm cre&longs;cunt, inde fremur pò&longs;t ad &longs;um­<lb/>mum attolluntur, ac mox decidunt: eodém­<lb/>que ordine rur&longs;um recurrunt: adeò vt audeam <lb/>dicere, res omnes hoc ordine teneri, quæ ma­<lb/>gnis cau&longs;is fiunt. </s> | <s id="s.014574">In fluctibus, quóque maris &longs;i in&longs;picias, <lb/>primùm cre&longs;cunt, inde fremur pò&longs;t ad &longs;um­<lb/>mum attolluntur, ac mox decidunt: eodém­<lb/>que ordine rur&longs;um recurrunt: adeò vt audeam <lb/>dicere, res omnes hoc ordine teneri, quæ ma­<lb/>gnis cau&longs;is fiunt. </s> |
| <s id="s.014575">Sed &longs;olùm in his mentem <lb/>adhibemus, in quibus ordo hic dies &longs;ingulos, <lb/>aut annos pro &longs;ingulis gradibus perficit: tunc <lb/>enim tres cùm exigantur anni &longs;eu dies, re­<lb/>currendo quartanus declaratur circuitus. <lb/></s> | <s id="s.014575">Sed &longs;olùm in his mentem <lb/>adhibemus, in quibus ordo hic dies &longs;ingulos, <lb/>aut annos pro &longs;ingulis gradibus perficit: tunc <lb/>enim tres cùm exigantur anni &longs;eu dies, re­<lb/>currendo quartanus declaratur circuitus. <lb/></s> |
| <s id="s.014576">Quæ verò alternatim decidunt ac perficiun­<lb/>tur, tertianum circuitum perficiunt: quæ pa­</s> | <s id="s.014576">Quæ verò alternatim decidunt ac perficiun­<lb/>tur, tertianum circuitum perficiunt: quæ pa­<arrow.to.target n="marg1896"/><lb/>rùm, aut nihil mutantur, quotidianum: atque <lb/>hæc e&longs;t tam ab&longs;tru&longs;i problematis manife&longs;ti&longs;­<lb/>&longs;ima cau&longs;a. </s> |
| </p> | |
| <p type="main"> | |
| <s id="s.014577"><arrow.to.target n="marg1896"/><lb/>rùm, aut nihil mutantur, quotidianum: atque <lb/>hæc e&longs;t tam ab&longs;tru&longs;i problematis manife&longs;ti&longs;­<lb/>&longs;ima cau&longs;a. </s> | |
| <s id="s.014578">Iam verò aliò dirigenda oratio <lb/>e&longs;t. </s> | <s id="s.014578">Iam verò aliò dirigenda oratio <lb/>e&longs;t. </s> |
| <s id="s.014579">Dices enim, cur &longs;i Deus omnium e&longs;t au­<lb/>tor, mala bonis præ&longs;tant, celeritate, facilita­<lb/>te, frequentia, magnitudine? </s> | <s id="s.014579">Dices enim, cur &longs;i Deus omnium e&longs;t au­<lb/>tor, mala bonis præ&longs;tant, celeritate, facilita­<lb/>te, frequentia, magnitudine? </s> |
| <s id="s.014580">Hora, imò mo­<lb/>mento pe&longs;&longs;um imus, & infirmamur: vt dite­<lb/>mur, vt &longs;anemur, longo tempore opus e&longs;t. <lb/></s> | <s id="s.014580">Hora, imò mo­<lb/>mento pe&longs;&longs;um imus, & infirmamur: vt dite­<lb/>mur, vt &longs;anemur, longo tempore opus e&longs;t. <lb/></s> |
| |
| <s id="s.014956">Sy&longs;to­<lb/>len, adeò rudis e&longs;t hic vir, putat e&longs;&longs;e quietem, <lb/>cùm &longs;it motus, &longs;cilicet contractio: eam Gale­<lb/>nus fatetur expre&longs;sè &longs;e &longs;entire, primo de Di­<lb/>gno&longs;cendis pul&longs;ibus. </s> | <s id="s.014956">Sy&longs;to­<lb/>len, adeò rudis e&longs;t hic vir, putat e&longs;&longs;e quietem, <lb/>cùm &longs;it motus, &longs;cilicet contractio: eam Gale­<lb/>nus fatetur expre&longs;sè &longs;e &longs;entire, primo de Di­<lb/>gno&longs;cendis pul&longs;ibus. </s> |
| </p> | </p> |
| <p type="main"> | <p type="main"> |
| <s id="s.014957">CAP. </s> | <s id="s.014957">CAP. V </s> |
| <s id="s.014958">V Vide ruditatem & temeritatem, <lb/>vbi in tam paucis verbis dupliciter peccat, <lb/>& ita peccat, vt nulla arte defendi po&longs;&longs;it. <lb/></s> | <s id="s.014958">Vide ruditatem & temeritatem, <lb/>vbi in tam paucis verbis dupliciter peccat, <lb/>& ita peccat, vt nulla arte defendi po&longs;&longs;it. <lb/></s> |
| <s id="s.014959">Quòd etiam dixerim, &longs;icca non po&longs;&longs;e hu­<lb/>mectari, & reprehendit, & &longs;e non intellige­<lb/>re fatetur: atque id vbique fermè facit. </s> | <s id="s.014959">Quòd etiam dixerim, &longs;icca non po&longs;&longs;e hu­<lb/>mectari, & reprehendit, & &longs;e non intellige­<lb/>re fatetur: atque id vbique fermè facit. </s> |
| <s id="s.014960">Et <lb/>verè negat &longs;e intelligere, nam in &longs;icco nul­<lb/>lum e&longs;t principium vt humectetur, nec in­<lb/>tus, nec extra: &longs;olùm materia addi po&longs;&longs;et, <lb/>&longs;ed non in iuuentute per nutritionem quia <lb/>dee&longs;t principium: nec per generationem <lb/>cum iam &longs;it antea genitum. </s> | <s id="s.014960">Et <lb/>verè negat &longs;e intelligere, nam in &longs;icco nul­<lb/>lum e&longs;t principium vt humectetur, nec in­<lb/>tus, nec extra: &longs;olùm materia addi po&longs;&longs;et, <lb/>&longs;ed non in iuuentute per nutritionem quia <lb/>dee&longs;t principium: nec per generationem <lb/>cum iam &longs;it antea genitum. </s> |
| <s id="s.014961">At frigidum po­<lb/>te&longs;t calefieri calore cordis & reliquæ quali­<lb/>tates &longs;ponte &longs;e ingerunt defectu contraria­<lb/>rum, cùm &longs;int priuationes: & hic (vt video) <lb/>dicet e&longs;&longs;e &longs;olœci&longs;mum. </s> | <s id="s.014961">At frigidum po­<lb/>te&longs;t calefieri calore cordis & reliquæ quali­<lb/>tates &longs;ponte &longs;e ingerunt defectu contraria­<lb/>rum, cùm &longs;int priuationes: & hic (vt video) <lb/>dicet e&longs;&longs;e &longs;olœci&longs;mum. </s> |