Biancani, Giuseppe Aristotelis loca mathematica 1615

author index 239 / 355      search

239
per eadem duo extrema puncta K, L, duci possunt infiniti circuli maximi.
Atque hæc est Aristotelis sententia, non sine ingrata tautologia, tandem vt­
cunque expressa.

347

In 7. problema (Cur Sol, & Luna plana esse videntur, cùm tamen sphærica
sint? An, vt ea omnia, quorum quodnam plus, minusuè, distet, incertum sit, æquè
posita esse videntur? sic etiam res, quamuis vna, cùm plures tamen habeat partes,
nisi varius color adsit, partes illæ omnes, ex æquo collocatas videri necesse est: quod
autem ex æquo videtur, necessarium etiam est æquabile, ac planum apparere)
Quæstionem hanc demonstratiuè pertractat Vitellio lib. 4. proposit. 65. Eu­
clides etiam theor. 25. optices. cæterùm textus satis clarus videtur: vbi au­
tem ait (nisi varius color adsit) hoc ait, quia nonnulli colores sunt, qui fa­
ciunt, vt obiecta appareant prominentiora, & proinde propinquiora; ta­
les sunt colores, qui præ cæteris Iucidiores sunt: alij verò sunt, qui obiecta
deprimunt, & proinde remouent; cuiusmodi sunt colores omnes tenebri­
cosi. posito igitur in re visa eodem colore, partes illius ob magnam distan­
tiam videntur æqualiter à visu distare, & ideo res plana apparet. quia, quam­
uis distantiæ illæ partium ab oculo ab inuicem differant, tamen parum dif­
ferunt, idcircò eas sensus iudicat æquales, sicque; æqualiter iudicamus distare
partes remotissimæ sphæræ, quamuis pars illa, cui linea visualis perpendi­
culariter accidit, sit propinquior; siue illa, quæ est in medio hemiphærij visi:
partes autem, quæ sunt circa basim dicti hemisphærij sint remotiores. reli­
qua ex se manifesta sunt.

348

In 8. problema (Cur Sol oriens, etque occidens vmbras efficit longas; efferens
se, minores: obtinens cœli medium minimas? An quod oriens primo vmbram ter­
ræ æquidistantem reddit, ac infinitam pęnè protrahit, deinde longam, & postea mi­
norem subinde? quia linea recta, quæ de superiori puncto elicitur, interius cadit.

sit Gnomon A B. Sol, vbi C, & vbi D.
radius igitur ex C, preficiscens, est C F,
& exterius procedit, quàm radius D E.
est autem vmbra B E, Sole sublimiori
existente: vmbra verò B F, Sole humi­
liori. ergò quò Sol altior fuerit, eò mi­
nor vmbra erit, minimaqué tunc erit, cum
Sol super caput nostrum versabitur)
Problema præsens est idem cum quar­
to huius sectionis: eadem igitur ex­
positio vtrique inseruiat. hoc solum addendum est, Gnomonem apud græcos
inter cætera significare stylum solaris horologij: in quo sensu hoc loco po­
nitur. significat præterea amussim, seu normam, quæ nihil aliud est, quam
quidam angulus rectus materialis: & quoniam stylus horologij figitur ad
angulos rectos in plano horizontali, propterea ipse quoque Gnomon appel­
latus est: imò plerique amussim quandam horologijs præsertim viatorijs, lo­
co styli accommodant.

349

In 9. (Cur vmbræ Lunæ maiores, quam Solis sunt cùm eodem proueniant per­
pendiculo? An quod Sol superior, quam Luna est? itaque necesse est radium à supe­
riore procedentem intus cadere. sit Gnomon A D, Luna B Sol C, Lunæ radius B F.