Archimedes Texts

187
alibi demonstrauimus; planum profecto relinquitur, qua
ratione, paruo appendiculo in statera, magna leuari possint
pondera, vt intendebat Philosophus.

Quoniam verò in præfato discursu semel atque iterum
Aristoteles docuit, stateram esse veluti libram, in qua plures
sint libræ, ac totidem quot fuerint sparta, hinc Blancanus
conijcit, apud Priscos, stateram ex multis trutinis, seu spar
tis compactam fuisse, paribus interuallis per totam longi
tudinem ipsius stateræ disseminatis; Ex quibus singulis
prout pondus postulabat, illa suspenderetur, appendiculo
semper in extremitate sui brachij immoto manente; It aut
tantum mercis lanci imponeretur, quantum appendiculo
æquiponderaret, iuxta situationem cuiuslibet trutinæ. Proin
deque singulæ trutinæ ad aliquod determinatum mercium
pondus trutinandum fuerint constitutæ. Atque de hac ve
teri statera putat Aristotelem locutum fuisse, de eaque so
lum verificari, quod se habeat tanquam libra, quæ plures
contineat libras. Nam tot erunt libræ quot sparta, quæ di
uersas proportiones libræ constituunt, atque adeo veluti
diuersas omnino libras.

Verumenimuerò non satis id colligitur ex Aristotele, nec
videtur necessarium ad verificandum dictum illud eiusdem
Philosophi. Quandoquidem etiam statera prout modò apud
nostrates est in vsu, ex duplici saltem trutina solet constare,
vna quæ loco vnde lanx pendet est propior, altera verò
quæ aliquantulum est remotior, & in opposito, seu inuerso
stateræ latere locatur: Ac per propiorem vtique onera ma
iora, per remotiorem verò minora consueuerunt librari; li
bero semper manente appendiculo, vt per reliquum stateræ
brachium iuxta exigentiam ponderis discurrere valeat.
Quamobrem hac quoque in statera contineri videntur plu
res libræ, cum saltem duplex in ea trutina reperiatur, quæ
tanquam duplex libra deseruit ad maiora, vel minora one
ra aptius ponderanda, & vt eadem secundum maiores, vel
minores differentias ponderum quando opus fuerit innote
scant. Et quidem cum Aristoteles ait: ac si vna libra multæ