| Gassendi, Pierre De motu impresso a motore translato epistulae duae 1642 | ||||||
|
odoris. Debent & poruli analogici in iis, quæ
ab ipsis peruaduntur rebus; vt exemplis
ostenditur. p.50.
XIV. Difficultas præcipua; quomodo attra
ctio ferri à Magnete per emissa corpuscula
fiat: Fieri fortè radiis iugi illorum corpuscu
lorum emißione creatis, refractisque in re
attracta versus perpendicularem: vnde &
factis angulis, quasi cubitis, in ferro, com
preßio, & attractio in magnetem sequatur.
Rationem quorundam effectuum heinc red
di, & actionem electricorum posse exinde
intelligi. p.54.
XV. Vis Terræ attractrix, perinde ac vis
magnetis exseritur. Propè, quàm procùl, ma
ior. Lapis in spatiis imaginariis constitutus
tam constante mundo, quàm non exstante, ibi
quiesceret. Etiam in medio aeris spatio, si
fieret penitùs inane. Mouetur iam, quia tra
hitur. Ingens saxum, cohibita attractione,
facillimè mobile. Motus deorsùm initio len
tißimus. Vis proiecto impressa ideò debili
tatur, quòd attractio à Terra facta ipsam
continenter refringat. Quare pondera seu
magna, seu parua (eiusdem præsertim ma
teriæ) æqua velocitate cadunt. p.58.
XVI. Impressus semel motus illi lapidi in
imaginariis spatiis constituto foret æquabi
lis, & perpetuus, attractionis refringentis
defectu. Comprobatur ex dictis de æquabili
tate motus horizontalis, & ex constantia
motus rei pensilis, cuius excursus, & recur
sus præcipue ob solam ipsius chordæ, par
tium ve eius quasi sarcinulas sensìm re
fringuntur, ac denique cessant. p.62.
XVII. Potest simplex Terræ attractio &
emonere lapidem à quiete in aëre, & superæa
re resistentiam suppositi aëris. Si mobile vno
ictu pulsum, pluribus similibus continenter
pulsetur, ipsius velocitas continenter auge
bitur. Lapis in aere, seu à Terra, seu ab aëre,
seu ab vtroque continenter ictus accipiat,
non potest continuò non accelerari. Si ab al
tera, simplicive tantum causa moueretur,
velocitas eius incresceret secundum seriem
vastatum. Atqui increscit secundum se
riem numerorum ab vnitate imparium. p.66.
XVIII. Coniungenda ut [...] aque causa: vt
sit in primo momento unus ictus à Terra at
trahente: in secundo sint duo, vnus à Ter
ra attrahente, alius ab aere impellente, &
consequenter singulis momentis duo: sicque,
cum impetus omnes maneant, sint in primo
momento, 1. in secundo 3. in tertio 5. & quæ
est progressio numerorum imparium. Heinc
sequitur spatia in fine cuiusque momenti ab
vsque initio qua sita esse 1. 4. 9. & c. quæ
sunt quadrata momentorum. Declaratur res
schemate. Cur graue proiectum tanto ascen
dat tempore, quanto deinceps descendit. Ea
dem proportio seruatur in rebus obliquè de
cidentibus: & in excursibus, recursibusque
rerum pensilium. An casurus fuerit eadem
incrementi velocitatis proportione demissus
in centrum lapis à Terræ superficie, à luna,
à Sole, à Fixis? p.69.
XIX. Vis motrix in re proiecta non aliud,
quàm impressus motus, qui ex se in eo perse
ueraret perpetuò, nisi facta à Terra attra
ctione labefactaretur. Imprimitur, dum mo
uens iunctum mobili ipsum secum monet, &
aliquo vsque in viam tenendam comitatur.
Motus reflexus cum directo continüatus, ab
eadem causa cum illo est. Reflexio, & inci
dentia ad angulos pareis, eadem lege, qua
emersio, & procidentia in re pensili. p.74.
XX. Differtur tractatio de argumento ex
motu verum sursum proiectarum reciden
tiumque ad quietem Terræ asserendam as
sumpto, in occasionem aliam. Epistola con
cluditur. p 77.
EPISTOLÆ POSTERIORIS.
I. PRoponitur agendum de imbecillitate
argumenti, quo ab Aristotele vsque
probatur Terram quiescere. Seneca rem dis
quisitione non indignam censuit, moueatur-
ne Terra, an-non. Plato eam moueri opina
tus est. Argumentum vulgare pro quiete,
Quòd lapis sursùm directè protectus e pup
pi, dum navis mouetur, non recidat in puppim
intereà subductam. Cùm exemplam hoc fal
sum sit, videtur argumentum posse retor-