| Gassendi, Pierre De motu impresso a motore translato epistulae duae 1642 | ||||||
|
31
tereà prorsùm, secundum illum tantillum motum, &
dum exsiliendo per fistulam transit, incipiat describere
parabolicam lineam, quam deinceps per aerem des
cribere pergat; neque huic descriptioni magis obstet
rectitudo fistulæ, quàm rectitudo ipsius mali. Addo,
cùm essemus in ipsa triremi, nobilem Vinceguerram
recitasse optimo Proregi, nobisque circunstantibus
experimentum suo iussu factum, quod heic omitti non
debeat. Asseruït enim se aliquando naui cuipiam
imperitantem, & cùm illa secundo vento, ac velo
cissimè transferretur, iussisse è fastigio mali explodi
sursùm fistulâ pistoleto dictâ plumbeum globulum;
ac ipsum aliquantò pòst decidisse ad pedem mali.
VIII. Prætereo posse ex eadem figura alia quo
que ex memoratis experimentis intelligi. Nam si sup
ponas ex. gr. puppim esse in G, & proram in A; ac
te ex puppi conijcere pilam ad socium, qui ex prora
ad te pari nisu reijciat; eueniet, vt dum pila à te con
jecta transferetur per aërem, ille quidem cum pro
ra perueniat, verbi causâ ad c, sed pila tamen etiam
eò perueniat, quoniam tu pilæ præter tuam vim, qua
peruenisset solùm ad A, indis etiam vim translatitiam,
seu impressam à naui, qua superetur, ac superaddatur
spatium Ac, & qua ipse intereà sequaris cum puppi
per spatium GS; ita vt cùm socius, & pila fuerint in
c, tu futurus sis in S. Eueniet quoque, vt dum pila
ab illo rejecta transferetur per aërem, tu cum puppi
promotus peruenias quidem ad V; sed & pila tamen
eò solùm perueniat, quoniam ex vi socij propria tan
tum detrahetur à vi nauis translatitia, quantum foret