Fabri, Honoré Tractatus physicus de motu locali 1646
author indexprevious page212 / 491next page
 show/hide xml  show page   search

180
esset eadem velocitas acquirerentur 96. sed vix acquirerentur 24.vt di­
ctum est suprà; igitur vix nauis percurrit in horizontali æqualem lineam
longitudini mali eo tempore, quo globus nauim attingit sit enim
altitudo mali FA 48. pedum; sit amplitudo spatij horizontalis æqualis
FA; haud dubiè 1″ percurret AD, id est 12.pedes ferè, quo tempore per­
currat FG. 24. pedes & 20″ percurret DF, & GI. si motus sumatur vt
æquabilis, vel GH, si retardatur, igitur 1°″ mobile percurrit segmentum
curuæ AE & 2° EH.

Et licèt videatur tantùm acquirere MI, quæ est minor DF 15. per­
pendiculari deorsum, acquirit totam EH, quæ non modo est à motu na­
turali, verùm etiam à motu violento; nec enim motu naturali dum mi­
scetur cum alio, tantùm acquiritur deorsum, quantùm reuerâ acquiritur
motu naturali puro, vt suprà monuimus; quia tamen etiam deorsum mo­
tus violentus deflectitur, etiam aliquid spatij ratione violenti deorsum
acquiritur; si enim vbi peruenit in E vterque impetus intactus remane­
ret sine accessione, sine imminutione; haud dubiè per eandem EM, quæ
sit tangens huius curuæ AEH suum cursum prosequeretur; igitur ac­
quireret deorsum totam DN, vel EO propter impetum naturalem præ­
uium; si verò aliquid naturalis accedat, quid mirum si ratione illius ac­
quiratur MI, vel NF?

Dices non descendit tam citò motu naturali accelerato, mixto cum
violento, quàm motu puro naturali.

Respondeo concedo; vnde nunquam ex A in H 2″ descendit; sed
tardiùs, licèt FA sit 48. ped. sed parùm abest tùm propter minorem resi­
stentiam huius impetus violenti, qui facilè detorquetur, & consequen­
tur minùs illius perit, tùm quia etiam destruitur aliquid violenti; igitur
paulò plùs temporis collocat in GI, quàm in FG.

Scholium.

Obseruabis primò, si nouus impetus accedat, non esse expectandum
hunc effectum; quippe nihil accipit à naui globus deinceps, vbi semel
resecto fune ab ea quasi separatur.

Secundò, si statim sistat nauis demisso globo ad vnum malum nullo
modo descendet, vt patet, sed antè.

Tertiò, si demittatur globus dum sistit nauis, tùm deinde, vbi
demissus est, impellatur nauis; non descendet etiam ad radicem, sed
retrò.

Quartò, motus nauis non est æquabilis, quidquid dicat Galileus; alio­
quin vna remorum impulsione opus esset, vt semper eodem motu moue­
retur, aut certè si continua remigatione impellatur; cresceret in infini­
tum velocitas motus, si nihil de priori, velocitate detraheretur; retarda­
tur igitur ille nauis motus propter resistentiam aquæ, cuius partes & im­
pellendæ & sulcandæ, seu diuidendæ sunt; hinc fiunt rostratæ naues
vel cuspidatæ vt faciliùs aquam findere possint; igitur ille motus nauis
non est æquabilis; Idem prorsus dicendum est de impetu impresso in