| Cardano, Girolamo Opus novum de proportionibus 1570 | ||||||
|
250
metriam, sicut semper fuit mos Philosophorum contentiosorum, ut
nil sciant, sed solum garrire. audierat hoc ab aliquo malo Geome
tra, & reposuit in suos libros: nam nos, ut suprà uidisti, demonstra
uimus oppositum. Quod uerò sit macula illa ex umbra terræ, ue
rum non est, quoniam una esset & non diuisa, & occuparet totam il
lius faciem: nec est uerum quod mutaret situm, quia superficies ter
ræ est nonupla superficiei Lunæ. Sicut terræ superficies est minor
trigesima parte superficiei Solis. Nec spargitur lumen Solis in Lu
na, nam sic esset ambitus ut uia lactea: cum autem Luna delin
quit in Oriente, est glauca & purpurea, cum in cœli medio rubra,
cum in Occidente nigra uidetur, nam ab utraque parte tenebris ope
ritur: ex Oriente ab umbra terræ, ab Occidente ab obscuritate loci.
In medijs locis medijs coloribus, quos Astrologi terraticis tribu
unt: hoc autem quandiu tota delituerit, quod tempus horam uix
implere potest. Ergo partes peruiæ non remittunt lumen, ideò ob
scuræ apparent, quod in uitreis speculis à quorum partibus plum
bum excidit: nam nigræ illæ apparent, reliquæ splendidæ, ob id sy
dera aliquando per illam relucent, & aliquando non. Et Solaris
eclypsis tempore, non lux tota Solis perit: atque ideo ut uidemus, &
uariant colores eo tempore, non tamen collustrat splendidè Sol ob
crassitiem Lunaris corporis hæc inferiora, tum etiam ob diuersita
tem partium, & ad situm. Nam si Sol sit ad situm a b, transibunt mul
ti radij, si c d paucissimi aut nulli, sed ut ubi
tenuior est Luna in ambitu, & Solis radij
densiores transeunt, & sydera pellucent
contrarijs causis minus, ut iuxta medium
nequaquàm. At Lunæ maculam radij effi
ciunt, etiam si tota subtus opaca esset, cum
peruia uel tantillum fuerit in superficie, ut
uenis opus non sit. Et iuxta hoc macula illa, ut liquet, ad perfectio
nem corporis Lunæ pertinet magis quam pars splendida, quam
uis prima cogitatione oppositum uideatur. Est enim duplex perfe
ctionis genus in cœlestibus corporibus, & ob densitatem cum re
mittit, & ob perspicuitatem cum à Sole, ut uniuersali quo dam prin
ci pio illuminatur.
2. Apoteles
Ptolem.
Propositio ducentesima decima nona.
Ratio nem eorum quæ apparent circa Solem speculo in aqua po
sito declarare.
Co^{m}.
Sit peluis a b aqua plena: speculum in ea c d e f quadratum, aut
perfecte, aut oblongum sub mersum in ea: Sol primum solus in g