| Agricola, Georgius De re metallica 1556 |
|
269
Dixi de uarijs arenæ, in qua auri ramenta insunt, lauandæ rationib. nunc dicam
de materiæ permistæ cum lapillis nigris, ex quib. plumbum candidum conficitur,
lauandæ rationib. quarum octo sunt usitatæ: atque ex his duæ nuper inuentæ. Ta
lis aut materia metallica plerunque à uenis & fibris impetu aquarum abrepta lon
gè lateque reperitur: etsi interdum uenæ dilatatæ ex eadem constant: illam materiam
fossores ligonib. latis eruunt, hanc cuspidatis effodiunt: sed anatis rostro simili
bus excindunt lapillorum expertem: quæ non raro in id genus uenis reperiri so
let. Verum in locis, qui eam continent, si abundauerint aquis, & uallestres aut mol
liter deuexi & concaui fuerint, ut riui in eos deduci possint, lotores æstiuis di
ebus primo fossam agunt longam & decliuem, ut aquæ permanantes rapidè ferantur.
Deinde materiam metallicam fossa acta detectam unà cum cute, quæ alta est pedes
plus minus sex, & coagmentata constat ex musco, ex radicib. herbarum, fruticum,
arborum, ex terra, utrinque ligonib. latis fodiunt, et in aquas, quæ manant per fos
sam, deijciunt. Tum arenæ & lapilli nigri, quod graues sint, in fundo fossæ resi
dent: muscum et radices, quod leues, aquæ ex fossa defluentes rapiunt. Ne uerò simul
rapiant lapillos nigros infimum fossæ cespitib. & lapidib. obstruitur: at ipsi lo
tores, quorum pedes teguntur altis peronibus ex corio, non tamen crudo, factis,
stant in fossa, & radices arborum fruticum herbarum ligneis furcis septicornibus
ex ea eijciunt: atque lapillos nigros ad caput fossæ repellunt. Postque spacio qua
tuor hebdomadarum in hac re consumpserint multum operæ & laboris, isto mo
do tollunt lapillos nigros: arenam cum ipsis mistam identidem ex fossa batillis ferreis
sublatam huc & illuc in aquis agitant usque dum arena ex eis defluat & deci
dat in fossam, soli lapilli nigri restent: quos omnes collectos rursus in lacu