| Agricola, Georgius De re metallica 1556 |
|
216
Si uero pyrites uel cadmia, uel alia uena metalli particeps plusculum sulfu
ris uel bituminis in se contineat, sic urenda est, ut neutrum pereat: itaque in ferream
laminam foraminum plenam coniecta, carbonibusque superiniectis uritur. Eam la
minam sustinent tres muri, duo à lateribus, tertius à tergo. Sub ipsa ollæ, in qui
bus aqua inest, collocantur: in quam uapor sulfurosus uel bituminosus defer
tur: inque ea pinguitudo, si sulfur fuerit, plerunque lutea: si bitumen, picis instar
nigra supernatans concrescit: quæ ni eliceretur, metallo, dum excoqueretur
uena, multum noceret. Ab ea uerò sic separata aliquem utilitatis fructum homini
bus præbet: maxime sulfurea. Ex uapore aut, qui non in aquam, sed in solum de
fertur, sulfur uel bitumen fit pompholygis simile, & tam leue, ut difflari spiri
tu possit. Alij utuntur fornace concamerata, & è fronte patente, atque in duas ca
meras distincta. Inferiorem murus, in eius medio ductus, in duas partes æqua
les diuidit, in quibus ollæ, similiter aquam in se continentes, collocantur. Supe
rior uerò rursus in tres partes est distributa: quarum media, non latior medio
muro, cuius suprema pars est, semper patet: in ea enim ligna imponuntur: a
lijs duabus sunt ferreæ fores, quæ lignis accensis clauduntur, ut non minus
quàm testudo ignis ardorem contineant: in illarum bacillis ferreis, quæ pro pa
uimento habent, collocantur ollæ fundo carentes: cuius loco cancelli, ex fer
reis silis facti, in quanque imponuntur: per quorum foramina sulfurosi uel bi
tuminosi uapores à uena usta manant in ollas inferiores. Superiorum autem
ollarum singulæ centumpondium uenæ capiunt: qua repletæ operculis te
guntur, lutoque oblinuntur.